Airbnb-regels in Mechelen 2026: vergunning en registratie

De Airbnb-regels in Mechelen bestaan uit drie lagen: de Vlaamse registratie bij Toerisme Vlaanderen, de bouwverordening van de stad en de stadsbelasting op het verstrekken van logies. De algemene stedenbouwkundige verordening van Mechelen vraagt een omgevingsvergunning om een vakantiewoning in te richten en te verhuren, tenzij de verhuur tijdelijk is of een klein deel van iemands woning blijft.¹ Anders dan Gent heeft Mechelen geen vakantiewoningenstop: dezelfde verordening laat toe dat een bestaande woning, ongeacht de grootte, een vakantiewoning wordt, zolang de bestemming dat toelaat en aan de voorwaarden is voldaan.¹

De belangrijkste punten

Registratie bij Toerisme Vlaanderen is verplicht voor elk betaald toeristisch verblijf, maar regelt de stedenbouwkundige kant niet; die controleert de stad.³
Een hele woning of een heel appartement dat als vakantiewoning wordt verhuurd, heeft een vergunning nodig volgens de Mechelse bouwverordening; een B&B-kamer van maximaal 100 m² in de eigen woning van de eigenaar meestal niet.¹
Een nieuw vergunde vakantiewoning moet binnen zes maanden erkend zijn door Toerisme Vlaanderen en een huishoudelijk reglement hebben, wat strenger is dan de Vlaamse wetgeving alleen.¹³
De logiesbelasting bedroeg €5 per nacht per betaalde kamer voor 2020 tot 2025; de stad keurde op 16 december 2025 een nieuw reglement goed dat we niet konden openen, dus controleer het tarief voor 2026.⁸⁶
Op 6 november 2026 vonden we geen maximum aantal nachten en geen vakantiewoningenstop in de Mechelse regels.¹

In deze gids

Airbnb-regels in Mechelen: de drie lagen
Vlaamse registratie en brandveiligheid
De vergunning voor een vakantiewoning in de Mechelse bouwverordening
De Mechelse logiesbelasting
Handhaving in Mechelen
Wat er verandert voor een beheerder die woningen voor eigenaren uitbaat
Checklist voor een woning in Mechelen, voordat je tekent
Uitgewerkt voorbeeld
Veelgestelde vragen
Bronnen

De gemeenschappelijke Vlaamse laag staat in het deel over Vlaanderen in de gids over België en Nederland; vergelijk met Antwerpen en Gent.

Airbnb-regels in Mechelen: de drie lagen

Wat kortverhuur in Mechelen nodig heeft, en wie het controleert (gecontroleerd op 6 november 2026)

Laag	Wat ze vraagt	Wie controleert	Bron
Vlaamse registratie	Registratie bij Toerisme Vlaanderen en de negen basisvoorwaarden, waaronder een brandveiligheidsattest en een verzekering	Toerisme Vlaanderen	³⁴
Ruimtelijke ordening	Een vergunning om een vakantiewoning in te richten en te verhuren, tenzij een van twee vrijstellingen geldt; de bestemming moet het gebruik toelaten	Stad Mechelen	¹²
Bouwverordening van de stad	Voor een nieuwe vakantiewoning: erkenning binnen zes maanden na de vergunning en een huishoudelijk reglement; de woning wordt weer een gewone woning als het gebruik stopt	Stad Mechelen	¹
Brandveiligheid	Een positief brandveiligheidsattest voor de wooneenheid	ACEG vzw of de burgemeester en de lokale brandweer, afhankelijk van de grootte	⁵
Stadsbelastingen	Belasting op het verstrekken van logies, aan te geven via het portaal van de stad	Stad Mechelen	⁶⁷

Vlaamse registratie en brandveiligheid

Het Logiesdecreet geldt voor elk logies in Vlaanderen dat tegen betaling aan toeristen wordt aangeboden, beroepsmatig of af en toe. Alleen verhuur aan familie, vrienden en kennissen zonder er reclame voor te maken is vrijgesteld.³ Elke wooneenheid moet aan negen basisvoorwaarden voldoen, van registratie en brandveiligheid tot verzekering, een waarheidsgetrouwe beschrijving en naleving van de stedenbouwkundige regels en vergunningen.³ De volledige lijst staat in registratie en de negen basisvoorwaarden.

Je registreert via het portaal voor uitbaters van Toerisme Vlaanderen met je eID. Bij een online registratie krijg je het registratienummer meteen per e-mail; met het papieren formulier wacht je enkele dagen en mag je mogelijk geen gasten ontvangen tot het binnen is. De wooneenheid verschijnt daarna in het openbare register van Vlaamse logies.⁴ Boekingsplatforms moeten om het nummer vragen.³

Toerisme Vlaanderen controleert de stedenbouwkundige regels en de belastingen niet; voor ruimtelijke ordening verwijst het uitbaters naar hun gemeente, hier de stad.³

Het brandveiligheidsattest

Elke wooneenheid heeft een positief brandveiligheidsattest nodig. Een eigen verklaring kan sinds 1 april 2018 niet meer.⁵ Wie inspecteert, hangt af van de grootte:⁵

Klein logies. Een tot drie wooneenheden met samen maximaal negen slaapplaatsen, of één wooneenheid met 10 tot 12 slaapplaatsen die geen deel uitmaakt van een groter gebouw, wordt geïnspecteerd door ACEG vzw, dat het attest uitreikt. Toerisme Vlaanderen vermeldt een basistarief van €82,44 exclusief btw voor een bezoek op een weekdag tussen 7.00 en 18.00 uur, met toeslagen buiten die uren.
Groter logies. Je dient een aanvraag in via het e-loket van de gemeente of bij de burgemeester, en de lokale brandpreventiedienst voert de controle uit.
Een vakantiewoning is één wooneenheid. Ze krijgt altijd een eigen attest.

Een attest van type A is positief, type B is tijdelijk, met een plan om tekortkomingen weg te werken, en type C betekent dat uitbating niet mag.⁵ Het onderhoud na de registratie, zoals de controle van melders en brandblussers, staat in brandveiligheid voor geregistreerd logies.

Wijzigingen in Vlaanderen in 2026

Op 1 juni 2026 meldde VRT NWS dat de Vlaamse minister van Toerisme Hans Bonte alleen nog geregistreerd logies op platforms wilde, en dat een proces-verbaal van de gemeente over een stedenbouwkundige overtreding moest volstaan om Toerisme Vlaanderen een logies te laten sluiten. Bij een jaarlijkse controle bleken slechts 6 op de 10 gecontroleerde logies in orde.¹⁰ Hoe ver het ontwerpdecreet staat, volgen we in wat de wijziging van 2026 verandert, en de Europese achtergrond in EU-verordening 2024/1028.

De vergunning voor een vakantiewoning in de Mechelse bouwverordening

De algemene stedenbouwkundige verordening van Mechelen, die de gemeenteraad op 18 december 2023 goedkeurde, heeft een eigen afdeling over verblijfsrecreatie. Daarin staat dat kleine vormen zoals vakantiewoningen passen in de toeristische visie van de stad. De verordening maakt er dus ruimte voor, maar legt kwaliteitsvoorwaarden op.¹

Wanneer geen vergunning nodig is

De verordening noemt twee gevallen waarin geen vergunning en geen melding nodig is om toeristisch logies of een vakantiewoning in te richten:¹

Een tijdelijke functiewijziging van maximaal vier periodes van 30 opeenvolgende dagen per jaar, volgens het Vlaamse vrijstellingenbesluit.
Een complementaire functie bij het wonen. Het pand ligt in woongebied, wonen blijft de hoofdfunctie en het toeristische deel is maximaal 100 m² groot en kleiner dan het woongedeelte, zoals bepaald in het Vlaamse besluit van 14 april 2000 over vergunningsplichtige functiewijzigingen.

In alle andere gevallen is volgens de verordening een vergunning nodig om toeristisch logies, B&B’s, vakantiewoningen en vergelijkbare vormen in te richten en te verhuren.¹ Toerisme Vlaanderen legt uit waarom: zodra een hele woning wordt verhuurd, is wonen niet langer de hoofdfunctie.²

Let op: Een heel appartement is geen B&B-kamer

De vrijstelling tot 100 m² werkt alleen zolang iemand in de woning blijft wonen als hoofdfunctie. Een leeg appartement dat het hele jaar aan gasten wordt verhuurd, is een vakantiewoning, en in Mechelen heeft die een vergunning nodig, ongeacht de grootte.¹²

Een woning ombouwen tot vakantiewoning

Mechelen beschermt eengezinswoningen. Een woning in woongebied met minder dan 200 m² vloeroppervlakte mag niet geheel of gedeeltelijk een andere functie dan wonen krijgen, op kleine buurtvoorzieningen na.¹ De verordening maakt daarop uitdrukkelijk een uitzondering voor vakantiewoningen:¹

Elke grootte. Een bestaande, hoofdzakelijk vergunde eengezinswoning mag ongeacht de vloeroppervlakte volledig worden omgevormd tot vakantiewoning, zolang dat past binnen de bestemmingsvoorschriften. De grens van 200 m² geldt niet voor die wijziging.
Daarna terug naar wonen. Stopt het gebruik als vakantiewoning, dan wordt het pand weer een eengezinswoning of een kleine buurtvoorziening, opnieuw binnen de bestemmingsvoorschriften.
Erkenning binnen zes maanden. Een nieuw ingerichte vakantiewoning moet binnen zes maanden na het verkrijgen van de vergunning door Toerisme Vlaanderen erkend zijn als vakantiewoning.
Huishoudelijk reglement. Een nieuw ingerichte vakantiewoning moet een huishoudelijk reglement hebben.

Volgens de Vlaamse wetgeving alleen is een erkenning vrijwillig;³ in Mechelen is ze een voorwaarde voor nieuwe vakantiewoningen.¹ De definitie van vakantiewoning in de verordening omvat ook verwante termen, zoals een vakantieappartement of vakantiestudio.¹

Het artikel over vakantiewoningen is geschreven voor eengezinswoningen en voorziet geen aparte weg voor een appartement. Vraag de dienst ruimtelijke ordening van de stad dus hoe die een appartement behandelt.¹

Een woning opsplitsen in meerdere wooneenheden

Een woning van minder dan 200 m² mag niet worden opgesplitst in meerdere woningen; vanaf 200 m² kan een opsplitsing als er één woning van minstens 135 m² met minstens 20 m² buitenruimte overblijft.¹⁹ We vonden geen tekst over hoe dit samengaat met het artikel over vakantiewoningen als de nieuwe eenheden voor toeristen bedoeld zijn. Vraag het dus eerst aan de stad.

De verordening geldt voor aanvragen die op of na de inwerkingtreding zijn ingediend, dus een woning die eerder werd vergund, wordt beoordeeld volgens haar eigen vergunning.¹

De Mechelse logiesbelasting

Mechelen heft een belasting op het verstrekken van logies. De belastingpagina van de stad linkt naar het huidige reglement, van 16 december 2025.⁶ Dat document konden we op 6 november 2026 niet openen, omdat de publicatieserver van de stad een certificaatfout gaf. We kunnen dus het tarief voor 2026, wie precies belastingplichtig is en de aangiftetermijnen niet bevestigen.

Wat we wel konden controleren:

Het vorige tarief. In haar beslissing van 16 december 2019 legde de gemeenteraad vast dat de belasting op het verstrekken van logies werd verhoogd van €3,20 naar €5 per nacht per betaalde kamer, voor de periode van 1 januari 2020 tot 31 december 2025.⁸ Hoe “per betaalde kamer” wordt geteld voor een hele vakantiewoning, staat in het reglement. Vraag het dus aan de stad.
De aangifte. Je doet aangifte via het onlineportaal van de stad, met de codes op het aangifteformulier dat de stad je stuurt.⁷
Vragen. Neem contact op met de dienst stadsbelastingen via stadsbelastingen@mechelen.be.⁶
Tweede verblijven. Mechelen heeft ook een aparte belasting op tweede verblijven, volgens een reglement van 16 december 2025.⁷ Ook dat konden we niet openen. Vraag dus of ze geldt voor een woning die alleen voor gasten wordt gebruikt.

Hoe toeristenbelasting werkt bij Airbnb in België, en hoe de steden zich tot elkaar verhouden, staat in toeristenbelasting voor Airbnb-hosts in België en Nederland. De Belgische btw op gemeubeld logies, sinds 1 maart 2026 12% als ze van toepassing is, staat in btw in België.

Handhaving in Mechelen

We vonden geen officiële pagina van de stad over controles op kortverhuur. De duidelijkste lokale uitspraak komt van Voor Mechelen, een lokale politieke partij, in een artikel gedateerd 21 maart zonder jaartal; de verwijzing naar Europese regels “vanaf 2026” doet vermoeden dat het voor 2026 is geschreven.¹¹ Volgens het artikel:¹¹

Zouden ongeveer 100 logies worden gecontroleerd op stedenbouwkundige conformiteit, op vraag van de sector zelf, waarbij schepen van Toerisme Greet Geypen verwachtte dat de meeste in orde zouden zijn.
Zou de aanpak gefaseerd verlopen: eerst de uitbaters informeren, daarna wie niet in orde is tijd geven om te regulariseren.
Vroeg de stad Toerisme Vlaanderen om een actievere rol bij registratie en handhaving.

We vonden geen bericht over de uitkomst. Beschouw het artikel dus als een intentieverklaring.

Wat er verandert voor een beheerder die woningen voor eigenaren uitbaat

De regels zijn geschreven voor de eigenaar, maar meestal merkt de co-host als eerste dat er iets ontbreekt. Leg vier punten schriftelijk vast.

Wie de uitbater is. De registratie, het brandveiligheidsattest en de belastingaangifte horen allemaal bij een uitbater. Beslis of dat de eigenaar of jouw bedrijf is, en registreer en doe aangifte op die naam.⁴⁷
Welke stedenbouwkundige weg de woning volgt. Een kamer in de woning van de eigenaar onder de vrijstelling tot 100 m², tijdelijk gebruik van maximaal vier periodes van 30 dagen, of een volwaardige vakantiewoning met vergunning. Elke weg heeft andere grenzen, en alleen de laatste laat toe dat een hele woning het hele jaar wordt verhuurd.¹
Erkenning. Zet voor een nieuw vergunde vakantiewoning de termijn van zes maanden voor de erkenning op je lijst voor het opstarten van een woning.¹
De belasting. Spreek af wie de nachten bijhoudt, wie het aangifteformulier van de stad ontvangt en wie betaalt.⁷

Leg vergunningen, registratie, belasting en wie een boete betaalt vast in de nalevingsclausule van de beheerovereenkomst. Huurt de persoon die met jou tekent de woning zelf, dan is een huurcontract dat de verhuur toelaat een van de negen Vlaamse voorwaarden; zie is rental arbitrage legaal.³ Lees in een appartementsgebouw de statuten van de vereniging van mede-eigenaars na op een verbod op platforms, zoals uitgelegd in het deel over de VME in Antwerpen.

Checklist voor een woning in Mechelen, voordat je tekent

Gebruik van de woning. Woont de eigenaar er, en is het deel voor gasten maximaal 100 m² groot en kleiner dan het woongedeelte? Zo niet, dan is een vergunning nodig.¹
Vergunning. Vraag voor een hele woning de omgevingsvergunning of het dossiernummer, en controleer of die toeristisch gebruik dekt.¹
Bestemming. Vraag de stad of de bestemmingsvoorschriften op dat adres een vakantiewoning toelaten; de uitzondering in de verordening voor eengezinswoningen werkt alleen daarbinnen.¹
Appartement of eengezinswoning. Vraag voor een appartement in een appartementsgebouw de stad hoe de verordening van toepassing is, voordat de eigenaar een aanvraag indient.¹
Erkenning. Noteer voor een nieuwe vakantiewoning de datum van de vergunning en de termijn van zes maanden voor de erkenning, en bekijk het huishoudelijk reglement.¹
Registratie. Zoek de woning op in het Vlaamse register en noteer op wiens naam ze geregistreerd is.⁴
Brandveiligheid en verzekering. Bekijk het brandveiligheidsattest en het type ervan, en de brand- en aansprakelijkheidspolissen; zie verzekering in Vlaanderen.³⁵
Belasting. Vraag de stad het tarief voor 2026 en of de belasting op tweede verblijven van toepassing is, en spreek af wie aangifte doet.⁶⁷

Uitgewerkt voorbeeld

Uitgewerkt voorbeeld: Een B&B-kamer en een hele woning, aangeboden aan dezelfde co-host (illustratie)

Een eigenaar biedt een co-host twee woningen aan in een woongebied in Mechelen. Woning A is een gastenkamer van 20 m² met een eigen douche in de woning van 140 m² waar de eigenaar woont. Woning B is een eengezinswoning van 160 m² waar niemand woont, en die de eigenaar het hele jaar aan gasten wil verhuren. Alle cijfers zijn verzonnen.

	Woning A: kamer in de woning van de eigenaar	Woning B: hele woning
Eigenaar woont er	Ja	Nee
Deel voor gasten maximaal 100 m² en kleiner dan het woongedeelte	Ja, 20 m² van 140 m²	Nee, de hele woning
Vergunning nodig volgens de verordening van de stad	Nee	Ja
Kleiner dan 200 m², dus andere functiewijzigingen uitgesloten	Niet van toepassing	Ja, maar de uitzondering voor vakantiewoningen geldt als de bestemming het toelaat
Erkenning binnen zes maanden na de vergunning	Niet vereist door de verordening	Vereist
Registratie en brandveiligheidsattest	Vereist	Vereist
Verhuurde nachten in een kwartaal	40	geen, tot de vergunning is verleend
Belasting aan het tarief van 2020–2025 van €5 per nacht per betaalde kamer	40 × €5 = €200	geen

Woning A gebruikt de vrijstelling voor een complementaire functie: registratie en een brandveiligheidsattest, maar geen vergunning.¹³ Woning B kan een vakantiewoning worden, ook al is ze kleiner dan 200 m², maar alleen met een vergunning, een erkenning en een huishoudelijk reglement.¹ De belasting gebruikt het oude tarief, omdat het tarief voor 2026 niet gecontroleerd kon worden.⁸

Een illustratie van hoe de regels samengaan, geen juridisch advies over een echte woning.

Veelgestelde vragen

Heb je een vergunning nodig om een hele woning via Airbnb te verhuren in Mechelen?

Ja. De algemene stedenbouwkundige verordening van Mechelen zegt dat je een omgevingsvergunning nodig hebt om een vakantiewoning in te richten en te verhuren, behalve bij een tijdelijke functiewijziging van maximaal vier periodes van 30 opeenvolgende dagen per jaar, of bij toeristisch gebruik dat een kleine complementaire functie blijft naast iemands woning.¹

Mag je in Mechelen een kamer in je eigen woning verhuren zonder vergunning?

Meestal wel. Volgens de Vlaamse regels waarnaar de verordening van de stad verwijst, is geen vergunning nodig als wonen de hoofdfunctie blijft, de woning in woongebied ligt en het toeristische deel maximaal 100 m² groot is en kleiner dan het woongedeelte. Je registreert wel bij Toerisme Vlaanderen en hebt een brandveiligheidsattest nodig.¹²³

Heeft Mechelen een maximum aantal nachten of een vakantiewoningenstop?

Op 6 november 2026 vonden we geen van beide. De Mechelse bouwverordening laat uitdrukkelijk toe dat een bestaande eengezinswoning, ongeacht de grootte, een vakantiewoning wordt als de bestemming dat toelaat en er een vergunning wordt verleend, en ze voegt voorwaarden over erkenning en een huishoudelijk reglement toe in plaats van een maximum.¹

Hoeveel bedraagt de toeristenbelasting in Mechelen?

Van 2020 tot 2025 bedroeg de stadsbelasting op het verstrekken van logies €5 per nacht per betaalde kamer, nadat de gemeenteraad ze had verhoogd van €3,20.⁸ De stad keurde op 16 december 2025 een nieuw reglement goed, dat we niet konden openen. Vraag het tarief voor 2026 dus na bij de dienst stadsbelastingen voordat je een verblijf prijst.⁶

Heeft een nieuwe vakantiewoning in Mechelen een erkenning van Toerisme Vlaanderen nodig?

Volgens de bouwverordening van de stad wel. Een nieuw ingerichte vakantiewoning moet binnen zes maanden na het verkrijgen van de vergunning door Toerisme Vlaanderen erkend zijn als vakantiewoning, en moet een huishoudelijk reglement hebben. Volgens de Vlaamse wetgeving alleen is een erkenning vrijwillig, dus dit is een bijkomende voorwaarde van Mechelen.¹³

Bronnen

Alle bronnen gecontroleerd op 6 november 2026.

Stad Mechelen, “Algemene stedenbouwkundige verordening”, Algemene stedenbouwkundige verordening, goedgekeurd door de gemeenteraad op 18 december 2023; afdeling 6 en artikelen 64, 65 en 72; Nederlandstalig
Vlaanderen Vakantieland (Toerisme Vlaanderen), “Ruimtelijke ordening”, Laatst bijgewerkt op 19 augustus 2026, Nederlandstalig
Vlaanderen Vakantieland (Toerisme Vlaanderen), “Het Vlaamse Logiesdecreet”, Laatst bijgewerkt op 19 augustus 2026, Nederlandstalig
Toerisme Vlaanderen, “Je logies aanmelden”, Nederlandstalig
Toerisme Vlaanderen, “Brandveiligheid in logies”, Nederlandstalig
Stad Mechelen, “Belastingen voor bedrijven”, Linkt naar het reglement op de belasting op het verstrekken van logies van 16 december 2025; het reglement zelf konden we niet openen; Nederlandstalig
Stad Mechelen, “Belastingen voor burgers”, Aangifteportaal en de belasting op tweede verblijven; Nederlandstalig
Stad Mechelen, “Gemeenteraad, uittreksel uit de notulen, vergadering van 16 december 2019, punt 52”, Vermeldt het tarief van de logiesbelasting voor 2020–2025; Nederlandstalig
Stad Mechelen, “Regelgeving over alternatieve woonvormen”, Nederlandstalig
VRT NWS, “Vlaanderen scherpt regels voor Airbnb's aan”, 1 juni 2026, Nederlandstalig
Voor Mechelen, “Mechelen zet in op een eerlijk speelveld voor toeristische logies”, Website van een lokale politieke partij, gedateerd 21 maart zonder vermelding van het jaar; Nederlandstalig

We controleren elk cijfer aan de hand van de bronnen hierboven. Is iets verouderd? Mail naar systemen@hostproacademy.com met de titel van de gids.

Airbnb-regels in Mechelen 2026: de vergunning voor een vakantiewoning, registratie en de stadsbelasting